Menşe adı nedir?
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'na göre coğrafi işaretler iki türdür: menşe adı ve mahreç işareti. Menşe adı, ürünün tüm veya esas özelliklerinin o coğrafi alanın doğal ve beşeri unsurlarından kaynaklandığı durumlarda verilir; üretim, işleme ve diğer tüm işlemler bu sınırlar içinde yapılmak zorundadır.
Tescil, Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) tarafından yapılır. Tescilli ürünün nasıl üretileceği bir şartnameyle belirlenir ve kullanım, yetkili denetim mercilerince düzenli olarak denetlenir.
Mahreç işaretinden farkı nedir?
Mahreç işaretinde üretim aşamalarından en az birinin bölgede yapılması yeterlidir. Menşe adında ise bütün aşamalar bölgede gerçekleşir. Bu nedenle menşe adı, coğrafi işaretler içinde ürünle toprağı arasındaki en güçlü bağı ifade eder.
GürAta'da menşe adı tescilli iki ürün
Rize Çayı, 707 tescil numarasıyla menşe adı olarak korunmaktadır; tescil 2021'de Rize Ticaret Borsası adına yapılmıştır. GürAta'nın İlk Hasat Rize Çayı, bahar aylarındaki ilk sürgünden, ÇAYKUR'un denetim ve standartlara uygunluk desteğiyle üretilir.
Bingöl Balı ise 1237 tescil numarasıyla menşe adı sahibidir ve bu tescil daha sonra Avrupa Birliği'nde de Korunan Menşe Adı olarak tanınmıştır. Her iki üründe de menşe adı, GürAta'nın "yetiştiği yerde, yetiştiği yerin insanlarıyla üretim" ilkesinin resmî belgesidir.
